Tsjechische Kamer begint eerste lezing van rijksbegroting 2027 met tekort van 386 miljard kroon

De Tsjechische Tweede Kamer, de Poslanecká sněmovna, begon woensdag 21 oktober de eerste lezing van het regeringsvoorstel voor de rijksbegroting 2027. Het kabinet stelt een tekort van 386 miljard kroon voor. In deze lezing stemt de Kamer over de basisparameters: inkomsten, uitgaven, het tekort en de manier waarop dat wordt gedekt. Pas in latere lezingen stemmen de parlementariërs over afzonderlijke onderdelen en amendementen. Na de eerste lezing gaat het voorstel normaal gesproken naar de begrotingscommissie. Die bespreekt wijzigingsvoorstellen voordat de Kamer in een tweede en derde lezing definitief stemt.

Dat voorgestelde tekort ligt 76 miljard kroon hoger dan het tekort dat dit jaar is goedgekeurd. Daarmee is het het tweede hoogste tekort sinds het ontstaan van Tsjechië. Alleen in het coronajaar 2021 lag het tekort hoger, op 419,7 miljard kroon. De begroting gaat uit van inkomsten van 2199 miljard kroon, 80,8 miljard meer dan dit jaar. De uitgaven komen op 2585 miljard kroon, 156,8 miljard meer dan dit jaar. De regering dekt het grootste deel van het tekort met een hogere staatsschuld.

Minister van Financiën Alena Schillerová (ANO) noemt de hoogte van het tekort, gezien de huidige situatie, zonder alternatief. Ze zegt zelf niet tevreden te zijn met het tekort. Toch weigert ze boekhoudtrucs toe te passen om het kunstmatig te verlagen.

De Nationale Begrotingsraad, de Národní rozpočtová rada, waarschuwt onder voorzitter Mojmír Hampl dat dit tekort het tweede hoogste in de geschiedenis van Tsjechië is. Volgens de raad komt de grens van de wettelijke schuldrem daardoor al in 2034 in zicht. Eerder werd nog op 2037 gerekend. Het structurele tekort stijgt daarbij naar 3,5 procent van het bruto binnenlands product, tegen 2,5 procent dit jaar. De schuldrem is een wettelijke grens aan de staatsschuld ten opzichte van de omvang van de economie. Komt een begroting daar dichterbij, dan moet de regering volgens de wet extra besparingen doorvoeren. De Begrotingsraad is een onafhankelijk orgaan. Hij adviseert de regering en de Kamer over de houdbaarheid van de overheidsfinanciën. Het structurele tekort filtert eenmalige en conjunctuurgevoelige posten uit de cijfers. Zo wordt zichtbaar hoe de overheidsfinanciën er onderliggend voor staan, los van schommelingen in de economie.

De oppositie in de Kamer, onder meer de partij Piráti, wil de begroting terugsturen naar de regering voor herziening. Zij eist dat het tekort wordt teruggebracht tot hoogstens 290 miljard kroon. Zij vindt dat de begroting is opgesteld als voor een crisisjaar, terwijl Tsjechië geen crisis doormaakt. De coalitie van regeringspartij ANO en de kleinere partijen SPD en Motoristé heeft in de Kamer echter genoeg stemmen om de begroting door te zetten. Babiš is premier namens ANO. Schillerová is minister van Financiën namens diezelfde partij.